Bilişsel Davranışçı Terapi

Nöron Psikiyatri-Bilişsel Davranışçı TerapiBilişsel davranışçı terapi (bdt), insan davranışı ve duygulanımını inceleyen psikolojik modellerden yararlanılarak geliştirilmiş bir terapi yöntemidir. Bdt, Aaron T. Beck tarafından bilimsel bir zemin üzerine kurulmuş, zamanla geliştirilmiş ve birçok psikiyatrik bozukluk ve geniş bir sorun alanında etkili olduğu kanıtlanmış bir tedavi yaklaşımıdır.

Bdt’de kişilerin yaşadığı rahatsızlıklarda bilişlerin etkin rol oynadığı görüşü vurgulanmaktadır. İşlevsiz ya da zararlı düşünceler ya da inançlar duygu ve davranışa direk etki etmektedir. Kişiler düşüncelerini daha gerçekçi bir şekilde değerlendirmeye başladıklarında bu duygu ve davranışlarda iyileşmeye sebep olmaktadır.

Davranış tedavileri, genel olarak öğrenme ilkelerinin davranış bozukluklarının analiz ve tedavilerine sistematik bir biçimde uygulanışıdır. Davranış tedavileri doğrudan uyumsuz davranışlar üzerine odaklanır. Davranışçı tedavide bireye tedavinin mantığı aktarılıp, kaygı verici durumlarla karşılaştığında kaçmak yerine, kaygıyla başa çıkmak konusunda ne tür yöntemler uygulayabileceği aktarılır.

Bilişsel teoriye göre geçmiş deneyimlerimiz (çocukluk çağındaki deneyimler) öğrenme yoluyla bazı temel düşünce, sayıltı ve inanç sistemlerinin oluşmasına neden olur.  İnsanı insan yapan şey yaşadığı deneyimlere bir anlam vermesidir. Bu temel düşünce ve inançlara “şema“ denmektedir. Bu şemalar katı düşünce kalıpları olup, yaşamın daha ileri dönemlerinde bireylerin kendileri ve yaşadıkları dünyaya ilişkin algılarını biçimlendirmekte kullanılır. Psikiyatrik bozukluklar, bireyin bilinçli olarak farkında olmadığı bu olumsuz kalıpların içeriğindeki temel düşünceleri destekleyen bir yaşam olayının ardından gelişir.

Tedavide kişi terapiye gelmesine sebep olan problem, ve bu problem doğrultusunda belirlediği hedefe ulaşma yolunda bir plan belirlenir. Kişinin farkındalığı arttırılarak, “şimdi ve burada” yani kişiye o an sıkıntı veren sorun ya da sorunlar üzerine çalışılır. Kişide problem ve probleme neden olan unsurlara dair farkındalık sağlanarak, duygu-düşünce-davranış incelemesi yapılarak yeniden işlenmesi gereken bilişler üzerinde çeşitli yöntemler ile güncel sorunlara dair kişinin hedeflere ulaşması için yetkin bir terapist eşliğinde sürdürülür.

Bdt’nin sıkça kullanıldığı bazı bozukluklar:

  • Anksiyete bozuklukları
  • Obsesif kompulsif bozukluk
  • Panik bozukluk
  • Hipokondriyazis
  • Travma sonrası stres bozukluğu
  • Yaygın anksiyete bozukluğu
  • Depresyon
  • Cinsel işlev bozuklukları
  • Çift tedavileri ve aile terapileri
  • Alkol ve madde kötüye kullanımı
  • Yeme bozuklukları
  • Somatoform bozukluklar
  • Sosyal fobi
  • Özgül fobiler
  • Tik gibi çeşitli davranış problemleri
  • Yeme bozuklukları
  • Komplike yas
  • Öfke kontrolü
  • Kişilik bozuklukları
  • Ağrı kontrolü
  • Çeşitli sağlık sorunlarına uyum sağlama
  • Uyku bozuklukları